Press "Enter" to skip to content

Stella Bergsma: #metoo-discussie heeft nog lang niet genoeg opgeleverd


Marlies Dekkers in gesprek met Stella Bergsma, artiest en schrijfster, over de veranderingen die #metoo werkelijk tot stand heeft gebracht en wat er nog moet gebeuren.

Dat de #metoo-discussie tot hevige discussies heeft geleid staat buiten twijfel. Interessanter is de vraag wat het heeft opgeleverd. Wat is er werkelijk verandert na de massale bekentenissen van vrouwen wereldwijd? Volgens sommigen heeft de discussie juist ongewenste reacties opgeroepen. Zo zijn er mensen die zeggen aan #metoo-moeheid te leiden en klaar te zijn met het ‘gezeur’. En op plekken als Wall Street zouden vrouwen steeds meer gemeden worden om risico’s in te perken, zo werd laatst door Bloomberg opgetekend. “Een kinderachtige reactie van die mannen”, zegt Stella Bergsma. “De #metoo-discussie veroorzaakt ongemak, maar als mens moet je het ongemak juist aangaan en niet wegdrukken.” Aan Marlies Dekkers vertelt ze hoe dit ongemak aan te gaan en waarom we nog lang niet zijn waar we zouden moeten zijn.

Verandering is emotie

“Eigenlijk ben ik helemaal geen radicale feminist. Ik ben misschien wel heel ouderwets. Voor mij is feminisme namelijk de simpele overtuiging dat vrouwen ook gewoon mensen zijn, en dat ze gelijke rechten hebben. Ik zou dan ook vooral willen dat de rol van de vrouw in de samenleving minder beperkt is dan nu.” Die beperking komt volgens Bergsma vooral uit een dominant hetero-normatief script dat nog altijd bepaalt hoe mannen en vrouwen met elkaar om zouden moeten gaan. Dat script is vaak nog erg traditioneel ingericht en kent bijvoorbeeld bepaalde eigenschappen als doortastendheid en ambitie sneller toe aan mannen dan aan vrouwen, met als gevolg dat de seksen opgesloten blijven in het verleden.

“Vrouwen denken dat ze een bescheiden en faciliterende rol moeten spelen waardoor woede lang wordt onderdrukt.” – Stella Bergsma

Click to Tweet

Om daar verandering in te krijgen is volgens Bergsma in de kern emotie nodig. “Woede is een ontzettende drijfveer voor actie. Als je niet kwaad mag worden als vrouw dan kom je niet in actie. #Metoo is daar een perfect voorbeeld van: een beweging van boze vrouwen die opkomen voor het onrecht dat ze is aangedaan.” Dat deze woede bijna vulkanisch tot uitbarsting is gekomen komt mede door dat dominante hetero-normatieve script. “Vrouwen denken dat ze een bescheiden en faciliterende rol moeten spelen waardoor woede lang wordt onderdrukt. Mannen worden daarentegen boos omdat ze bang zijn beschuldigd te worden over een grens heen te gaan. Zij denken dat ze tijdens het flirten een doortastende rol moeten spelen en hebben het idee daar nu met terugwerkende kracht voor gestraft te worden.” Het gevolg: verwarring alom.

Internet slechts signalerende functie

Hoe nu verder? “Om te beginnen”, verzucht Bergsma, “lijkt het mij goed te erkennen dat dankzij het internet de #metoo-beweging weliswaar heeft kunnen plaatsvinden, maar dat het internet toch vooral een signalerende functie heeft. Het échte gesprek moet ergens anders plaatsvinden, bijvoorbeeld aan tafel en op school. Zo zouden mannen opgevoed moeten worden met het idee dat vrouwen bijvoorbeeld ook gewoon geil kunnen zijn en dat het dus niet alleen aan de man is om dat op te wekken bij een vrouw.”

“Het gaat om de lagen waar mensen uit zijn opgebouwd die interessant of geil kunnen zijn. Niet of iemand houthakt of bier drinkt.” – Stella Bergsma

Click to Tweet

Volgens Bergsma denken mensen onterecht dat ze een bepaald toneelstukje nodig hebben omdat het anders niet tot seks komt. “Dit betwijfel ik. Ik denk dat als je interessante persoonlijkheden tegenover elkaar zet je vanzelf spanning krijgt. Het gaat om de lagen waar mensen uit zijn opgebouwd die interessant en geil kunnen zijn. Niet of iemand houthakt of bier drinkt.”

Een spannend vooruitzicht

De angst van sommigen is dat door het hetero-normatieve script te bevragen de verschillen tussen de seksen kleiner worden, iets wat volgens Bergsma nu juist niet iets is om angstig voor te zijn. “De verschillen tussen de seksen worden misschien wel kleiner, maar die tussen individuen juist groter. Dat vind ik een spannend vooruitzicht. Anderen vinden dat misschien afschuwelijk. Veel mensen houden het liever in de bekende hokjes. Ik zie mijn eigen rol in ieder geval als iemand die vraagtekens blijft plaatsen bij die hokjes. Verandering is namelijk een gegeven. Teruggrijpen op het oude is volgens mij zeer onvruchtbaar.”


Koop bij Bol.com


Deel dit gesprek: